ویپ خطرناک‌تر است یا قلیان؟
یکی از رایج‌ترین سؤالات افرادی که قصد ترک سیگار یا قلیان را دارند، این است که ویپ خطرناک‌تر است یا قلیان؟ از آنجایی که هر دو محصول برای مصرف نیکوتین یا مواد مشابه استفاده می‌شوند، بسیاری تصور می‌کنند تفاوت چندانی با یکدیگر ندارند. اما واقعیت این است که نحوه عملکرد، ترکیبات و میزان مواجهه بدن با مواد شیمیایی در ویپ و قلیان یکسان نیست.
قلیان با سوزاندن تنباکو و زغال، دود تولید می‌کند؛ در حالی که ویپ با گرم کردن جویس یا سالت نیکوتین، بخار ایجاد می‌کند و در شرایط عادی فرایند احتراق در آن وجود ندارد. همین تفاوت باعث می‌شود نوع مواد واردشده به ریه و بدن نیز متفاوت باشد.
البته این موضوع به معنی بی‌ضرر بودن ویپ نیست. متخصصان سلامت معتقدند هیچ‌یک از این دو محصول را نمی‌توان کاملاً ایمن دانست و هر دو می‌توانند در صورت مصرف مداوم، سلامت فرد را تحت تأثیر قرار دهند. بنابراین اگر هدف، انتخاب گزینه کم‌خطرتر است، باید تفاوت‌های آن‌ها را از جنبه‌های مختلف بررسی کرد.
تفاوت ویپ و قلیان در نحوه عملکرد
مهم‌ترین تفاوت ویپ و قلیان، نحوه تولید بخار یا دود است. در قلیان، تنباکو به کمک زغال حرارت می‌بیند و دود حاصل از سوختن تنباکو و زغال وارد ریه می‌شود. علاوه بر نیکوتین، ترکیبات حاصل از احتراق نیز وارد بدن خواهند شد.
در مقابل، ویپ از یک کویل برای گرم کردن مایع ویپ استفاده می‌کند. این مایع معمولاً از پروپیلن گلیکول (PG)، گلیسیرین گیاهی (VG)، اسانس‌های خوراکی و در صورت نیاز نیکوتین تشکیل شده است. در نتیجه، بخار تولیدشده با دود حاصل از سوختن تفاوت دارد.
همین تفاوت در نحوه عملکرد باعث شده بسیاری از افرادی که قصد ترک سیگار یا قلیان را دارند، به استفاده از ویپ روی بیاورند؛ هرچند انتخاب این محصول نیز باید آگاهانه و با شناخت کافی انجام شود.
از نظر نیکوتین، ویپ قوی‌تر است یا قلیان؟
پاسخ این سؤال به نوع محصول و نحوه مصرف بستگی دارد. یک جلسه قلیان معمولاً بین ۳۰ تا ۶۰ دقیقه طول می‌کشد و در این مدت، حجم زیادی دود وارد ریه می‌شود. به همین دلیل، میزان نیکوتین دریافتی در برخی موارد می‌تواند از مصرف معمول ویپ بیشتر باشد.
در مقابل، در ویپ امکان انتخاب غلظت نیکوتین وجود دارد. کاربر می‌تواند از جویس‌های بدون نیکوتین یا سالت نیکوتین با غلظت‌های مختلف استفاده کند و متناسب با نیاز خود، میزان مصرف نیکوتین را مدیریت نماید. همین قابلیت، یکی از دلایلی است که بسیاری از افراد هنگام کاهش تدریجی مصرف نیکوتین، ویپ را انتخاب می‌کنند.
تفاوت ها از نظر مواد مضر:
آیا قلیان از ویپ سالم‌تر است؟
یکی از باورهای رایج این است که چون دود قلیان از آب عبور می‌کند، مواد مضر آن تصفیه می‌شوند. اما این تصور از نظر علمی درست نیست. آب تنها می‌تواند دمای دود را کاهش دهد و بخش بسیار کمی از برخی ترکیبات را جذب کند؛ اما قسمت زیادی از مواد مضر همچنان وارد ریه می‌شوند.
به همین دلیل، تصور بی‌ضرر بودن قلیان یا سالم‌تر بودن آن نسبت به ویپ پایه علمی محکمی ندارد و بسیاری از متخصصان سلامت این باور را رد می‌کنند.
کدام برای ترک سیگار انتخاب بهتری است؟
بسیاری از افرادی که سال‌ها سیگار یا قلیان مصرف کرده‌اند، برای کاهش مصرف نیکوتین به سراغ ویپ می‌روند. یکی از مزیت‌های ویپ این است که می‌توان میزان نیکوتین را به‌صورت تدریجی کاهش داد؛ زیرا جویس‌ها و سالت نیکوتین با غلظت‌های مختلف تولید می‌شوند.
در مقابل، در قلیان چنین امکانی وجود ندارد و مقدار نیکوتین دریافتی تا حد زیادی به نوع تنباکو، مدت زمان مصرف و تعداد پک‌ها بستگی دارد.
البته اگر هدف ترک کامل نیکوتین باشد، هیچ‌کدام از این محصولات درمان محسوب نمی‌شوند و بهترین روش، انتخاب برنامه ترک مناسب با نظر پزشک یا متخصص است.
باورهای اشتباه درباره ویپ و قلیان
اطراف ویپ و قلیان، باورهای نادرست زیادی وجود دارد که باعث می‌شود بسیاری از افراد تصمیم درستی برای انتخاب یا مصرف این محصولات نگیرند. آشنایی با این باورها می‌تواند دید واقع‌بینانه‌تری نسبت به تفاوت‌های آن‌ها ایجاد کند.
برخی از رایج‌ترین باورهای اشتباه عبارت‌اند از:
- چون دود قلیان از آب عبور می‌کند، ضرری برای بدن ندارد.
- ویپ فقط بخار تولید می‌کند، بنابراین کاملاً بی‌خطر است.
- قلیان از سیگار و ویپ سالم‌تر است.
- تمام جویس‌ها و سالت نیکوتین‌ها ترکیبات یکسانی دارند.
- استفاده گاه‌به‌گاه از قلیان هیچ تأثیری بر سلامت ندارد.
واقعیت این است که هیچ‌یک از این دو محصول را نمی‌توان کاملاً بی‌ضرر دانست و میزان خطر آن‌ها به نوع محصول، کیفیت ساخت، دفعات مصرف و شرایط سلامت فرد بستگی دارد.
در نهایت ویپ بهتر است یا قلیان؟
اگر بخواهیم تنها از نظر نحوه تولید دود و مواد حاصل از احتراق مقایسه کنیم، ویپ و قلیان تفاوت‌های قابل‌توجهی دارند. در قلیان علاوه بر تنباکو، زغال نیز می‌سوزد و همین موضوع باعث ورود ترکیبات بیشتری به بدن می‌شود. در مقابل، ویپ با گرم کردن مایع مخصوص، بخار تولید می‌کند و فرایند احتراق مشابه قلیان در آن وجود ندارد.
با این حال، این موضوع به معنی بی‌ضرر بودن ویپ نیست. استفاده از محصولات دارای نیکوتین، به‌ویژه در بلندمدت، همچنان می‌تواند سلامت فرد را تحت تأثیر قرار دهد. بنابراین اگر میان ویپ و قلیان قصد انتخاب دارید، بهتر است این تصمیم را بر اساس اطلاعات علمی و استفاده از محصولات استاندارد بگیرید، نه باورهای رایج یا تبلیغات.
تایید شده توسط دیجیکالا